Dlaczego wentylacja hałasuje? Przyczyny i sposoby wyciszenia

Zbyt głośna praca wentylatorów może wynikać z błędów montażowych lub zużycia. Czasem wystarczy kilka prostych zabiegów serwisowych, żeby pozbyć się uciążliwych dźwięków. Wyjaśniamy, dlaczego wentylacja może zbyt głośno pracować i co można zrobić, żeby temu zapobiec.
Spis treści:
- Dlaczego wentylacja może zbyt głośno pracować? Przyczyny
- Jakie są normy hałasu wentylacji mechanicznej?
- Jak wyciszyć odgłosy z wentylacji?
- Jak zamontować tłumik do wentylacji mechanicznej?
- Najczęściej zadawanie pytania dotyczące hałasu i sposobów wyciszenia wentylacji – FAQ
Dlaczego wentylacja może zbyt głośno pracować? Przyczyny
Zbyt głośna praca wentylacji najczęściej wynika z niewłaściwego montażu i regulacji lub błędów projektowych. Bardzo często hałas generowany przez wentylatory jest podawany jako wada mechanicznej wentylacji w budynkach, tymczasem przy dobrze wykonanej instalacji jest on prawie niezauważalny.
Hałas wentylatorów ma przyczyny w następujących obszarach:
- zbyt duża prędkość powietrza – za mały przekrój kanałów, nawiewników lub kratek powoduje wzrost prędkości strumienia i powstawanie wyraźnego szumu,
- zawirowania w kanałach – gwałtowne zmiany kierunku przepływu na kolanach, trójnikach, redukcjach i przepustnicach mogą wywoływać hałas,
- nieprawidłowo dobrany wentylator – urządzenie pracujące stale na wysokich i nieoptymalnych obrotach generuje więcej hałasu niż właściwie dobrany model,
- brak tłumików akustycznych – dźwięki powstające w centrali i wentylatorach mogą przemieszczać się kanałami do nawiewników oraz wywiewników,
- nieprawidłowa regulacja instalacji – nadmierne przymknięcie przepustnic zwiększa opory i prędkość przepływu, powodując świst albo szum,
- luźne lub źle zamocowane elementy – wibracje centrali, niedokręcone połączenia, nieprawidłowe podwieszenia i drgające fragmenty kanałów mogą powodować brzęczenie, stukanie lub rezonans,
- zabrudzenie albo zużycie urządzeń – przyczyną hałasu może być zanieczyszczony lub niewyważony wirnik, zużyte łożyska i zapchane filtry.
Jakie są normy hałasu wentylacji mechanicznej?
Dopuszczalny poziom hałasu powodowanego przez wentylację mechaniczną określa norma PN-B-02151-2:2018-01 odnosząca się do hałasu pochodzącego od urządzeń technicznego wyposażenia budynków. Co istotne, wartości mierzy się wewnątrz pomieszczenia, dlatego nie należy porównywać ich bezpośrednio z poziomem mocy akustycznej, jakie widnieją dla wentylatorów mieszkaniowych w karcie katalogowej.
W myśl normy w budynkach mieszkalnych obowiązują następujące wartości:
- pokoje, sypialnie i pokoje połączone z kuchnią – maksymalnie 25 dB dla hałasu ustalonego oraz 30 dB dla krótkotrwałych wartości maksymalnych,
- wydzielone kuchnie i pomieszczenia sanitarne – maksymalnie 35 dB dla hałasu stałego.
Wartości te dotyczą łącznego hałasu instalacyjnego docierającego do danego pomieszczenia, a nie wyłącznie dźwięku wydawanego przez system wentylacji.
Jak wyciszyć odgłosy z wentylacji?
Wyciszenie wentylacji należy rozpocząć od ustalenia źródła dźwięku, który jest najbardziej uciążliwy i przekracza ustalone wartości. Sposób wyciszenia instalacji zależy od tego, czy hałas wynika z normalnej pracy sprawnego systemu, czy z błędów wykonawczych lub zużycia elementów układu, takich jak wentylatory łazienkowe.
Przy sprawnej instalacji stosuje się rozwiązania poprawiające komfort akustyczny, takie jak:
- montaż tłumików akustycznych ograniczających dźwięki przenoszone kanałami od wentylatora lub centrali,
- zastosowanie skrzynek rozprężnych, które zmniejszają prędkość powietrza przed nawiewnikiem i ograniczają szum,
- izolacja akustyczna kanałów redukuje przenikanie hałasu przepływowego do pomieszczeń,
- prawidłowa regulacja przepływów pozwala ograniczyć szum i świst bez pogorszenia skuteczności wentylacji.
Jeśli problem tkwi w uszkodzeniu lub zużyciu elementów układu, konieczne będzie usunięcie konkretnej usterki. Zazwyczaj w takim przypadku realizowane są następujące prace:
- poprawa mocowania kanałów, która eliminuje drgania, stukanie i rezonans luźnych elementów,
- czyszczenie wirnika i wymiana filtrów zmniejszające opory przepływu oraz hałas powodowany przez zabrudzenia,
- wymiana zużytych łożysk lub wentylatora usunie buczenie, stukanie i nierównomierną pracę urządzenia,
- wymiana źle dobranych kanałów lub nawiewników może być konieczna, gdy ich przekrój jest zbyt mały w stosunku do wymaganego przepływu,
- uszczelnienie połączeń ogranicza świsty i odgłosy powstające w miejscach nieszczelności.
Przy okazji napraw i regulacji, sprawdź też, jak zadbać o sprawną wentylację w domu
Jak zamontować tłumik do wentylacji mechanicznej?
Tłumik akustyczny montuje się bezpośrednio w ciągu kanału wentylacyjnego, najczęściej możliwie blisko centrali lub wentylatora. Zazwyczaj tam okazuje się najbardziej skuteczny, ponieważ w tych obszarach powstaje znaczna część hałasu przenoszonego przez instalację. Może być również zamontowany w konkretnym miejscu wymagającym ograniczenia szumu, czyli na odgałęzieniu prowadzącym do pomieszczenia albo przed nawiewnikiem.
Prace montażowe należy przeprowadzić w następującej kolejności:
- Dobierz odpowiedni tłumik do kształtu i wymiarów kanału, wymaganego przepływu powietrza oraz częstotliwości dźwięków.
- Wyłącz centralę lub wentylator, a następnie wyznacz prosty i dostępny odcinek kanału, gdzie można prawidłowo zamocować element.
- Wstaw tłumik w ciąg wentylacyjny, łącząc jego króćce z kanałami po obu stronach.
- Uszczelnij połączenia odpowiednią taśmą, masą uszczelniającą lub uszczelką systemową.
- Podeprzyj tłumik niezależnymi zawiesiami, szczególnie gdy jest ciężki lub ma dużą długość.
- Uruchom instalację i sprawdź jej pracę, zwracając uwagę na szczelność, drgania, hałas oraz wielkość przepływu powietrza.
Najczęściej zadawanie pytania dotyczące hałasu i sposobów wyciszenia wentylacji – FAQ
Gdzie zamontować tłumik?
Tłumik najlepiej zamontować możliwie blisko centrali wentylacyjnej lub wentylatora, czyli głównego źródła hałasu. Jeśli problem dotyczy jednego punktu instalacji, można umieścić go na odgałęzieniu prowadzącym do konkretnego pomieszczenia albo przed nawiewnikiem.
Czy można samodzielnie wyciszyć wentylację?
Samodzielnie można przeprowadzić proste prace, takie jak wymiana zabrudzonych filtrów, poprawa mocowania kratki lub ograniczenie zbyt wysokiego biegu wentylatora. Z kolei montaż tłumików, przebudowę kanałów i regulację przepływów lepiej zlecić instalatorowi.


