Ogrzewanie klimatyzacją – czy się opłaca? Poznaj zalety i wady tego rozwiązania
Ogrzewanie domu klimatyzatorem może być opłacalne przy odpowiednio dobranym urządzeniu i możliwości korzystania z dodatkowego źródła ciepła. Jakie wady i zalety mają klimatyzatory wykorzystywane do ogrzewania domu? Sprawdź, na jakie koszty się nastawić i czym kierować się przy wyborze klimatyzatora odpowiedniego do domu.
Spis treści:
- W jaki sposób klimatyzator działa jak grzejnik?
- Współczynniki COP i SCOP
- Kiedy ogrzewanie klimatyzatorem się opłaca?
- Jakie są wady ogrzewania klimatyzatorem?
- Jaki jest koszt ogrzewania domu lub mieszkania klimatyzacją?
- Jaki klimatyzator wybrać do ogrzania domu?
- Czy ogrzewanie klimatyzacją jest opłacalne?
- Najczęściej zadawanie pytania dotyczące ogrzewania domu za pomocą klimatyzatora – FAQ
W jaki sposób klimatyzator działa jak grzejnik?
Klimatyzatory mogą działać jak grzejniki, wykorzystując mechanikę podobną do pomp ciepła. W trybie ogrzewania obieg powietrza jest odwrócony w porównaniu do standardowej opcji, jaką jest klimatyzacja. Pobiera ciepło z zewnątrz, wtłacza do mieszkania, jednocześnie je ogrzewając.
Przy dobrych sprężarkach klimatyzatory mogą ogrzewać mieszkanie z dużą wydajnością nawet przy temperaturach spadających poniżej -10°C.Jak działa klimatyzator w trybie grzania
Klimatyzator w trybie grzania wykorzystuje wszystkie elementy układu w sposób odwrotny, niż ma to miejsce przy chłodzeniu. W zamknięty układzie krąży płyn chłodniczy o bardzo niskiej temperaturze parowania, który pobiera ciepło z jednego miejsca i oddaje je w innym. Sprężarka zwiększa ciśnienie i temperaturę czynnika, dzięki czemu może on przekazywać ciepło przez wymienniki ciepła.
Dobrej jakości klimatyzatory ustawione na funkcję grzania pobierają ciepło z zewnątrz budynku i przenoszą je do wnętrza. Odpowiedzialny za to jest zawór rewersyjny, który odwraca kierunek obiegu czynnika. Jednostka wewnętrzna oddaje ciepło do pomieszczenia, a wentylator je rozprowadza.
Współczynniki COP i SCOP
Jednymi z najważniejszych współczynników w klimatyzatorach są COP i SCOP, które określają efektywność energetyczną urządzeń grzewczych. W klimatyzatorach, podobnie do pomp ciepła, energia elektryczna wykorzystywana jest jedynie do działania sprężarki, pompy i wentylatora, a nie do wytwarzania ciepła. W związku z tym współczynniki efektywności energetycznej określają, ile energii cieplnej można uzyskać, zużywając konkretną ilość prądu elektrycznego.
COP
Współczynnik COP (ang. Coefficient of Performance) określa stosunek ilości wytworzonego ciepła do zużytej energii elektrycznej w danej chwili. Nie jest wartością stałą i zależy przede wszystkim od czynników zewnętrznych. W dobrych klimatyzatorach współczynnik COP wynosi od 3,5 do nawet 5. Oznacza to, że urządzenie zużyje 1 kWh energii elektrycznej, ale dostarczy 3,5 - 5 kWh ciepła. Wobec tego im wyższe COP tym bardziej efektywne jest urządzenie.
SCOP
Współczynnik SCOP (Seasonal Coefficient of Performance) jest pochodną COP (Coefficient of Performance), obydwa znajdują się na etykietach enerhetycznych klimatyzatorów z funkcją grzania. Oba parametry określają stosunek uzyskanej mocy grzewczej do zużytej energii elektrycznej, przy czym COP dotyczy warunków testowych, a SCOP to współczynnik sezonowy. Najczęściej wartości SCOP dla nowoczesnych klimatyzatorów mieszczą się w granicach 3,5 - 5.
- warunki pogodowe,
- pracę urządzenia przy częściowym obciążeniu,
- cykle odszraniania.
Wartość SCOP powinna być zbliżona do COP w ramach jednego urządzenia. Zazwyczaj jest trochę niższa, ponieważ rzeczywiste warunki pracy są bardziej wymagające niż testowe. Warto zwrócić uwagę, że SCOP zazwyczaj jest wyliczany dla strefy umiarkowanej, a w Polsce mamy do czynienia ze strefą chłodną. Może się zatem okazać, że realna efektywność będzie niższa od podanej w parametrach technicznych Klasy efektywności energetycznej klimatyzatorów - jak je czytać?
Kiedy ogrzewanie klimatyzatorem się opłaca?
Ogrzewanie klimatyzatorem opłaca się głównie wtedy, gdy urządzenie pracuje z wysoką sprawnością i przy umiarkowanych temperaturach na zewnątrz. Ta metoda grzewcza jest najskuteczniejsza, jeśli:
- temperatura na zewnątrz nie jest bardzo niska - klimatyzator działa najefektywniej przy temperaturach około +10°C do 0°C i wtedy współczynnik COP jest wysoki,
- prąd jest tani i pozyskiwany częściowo z fotowoltaiki,
- potrzebne jest okresowe dogrzewanie i uzupełnienie głównego systemu grzewczego, zwłaszcza w okresach przejściowych (wiosna, jesień),
- budynek ma dobrą izolację termiczną i mniej ciepła trzeba wytworzyć, by utrzymać wymaganą temperaturę.
Zalety ogrzewania domu klimatyzatorem
Ogrzewanie klimatyzatorem przenosi kilka ważnych zalet, które podczas wyboru mogą przechylić szalę właśnie na korzyść tego urządzenia.
| Zaleta | Co to oznacza w praktyce |
|---|---|
| Jedno urządzenie do chłodzenia i ogrzewania | Klimatyzator działa przez cały rok, co ogranicza koszty zakupu, montażu i serwisowania oddzielnych systemów. |
| Wysoka efektywność energetyczna | Ogrzewanie może być kilkukrotnie tańsze niż przy użyciu tradycyjnych grzejników elektrycznych. |
| Szybkie nagrzewanie pomieszczeń | Wentylator wymusza obieg powietrza, dzięki czemu temperatura rośnie szybciej niż przy ogrzewaniu konwekcyjnym. |
| Możliwość ogrzewania wybranych stref | Można dogrzewać tylko używane pomieszczenia, co pozwala ograniczyć zużycie energii. |
| Brak procesu spalania | Nie ma potrzeby magazynowania paliwa ani budowy komina, co zwiększa bezpieczeństwo i wygodę użytkowania. |
Jakie są wady ogrzewania klimatyzatorem?
Ogrzewanie klimatyzatorem nie jest pozbawione słabszych stron, do których można zaliczyć:
| Wada | Co to oznacza w praktyce |
|---|---|
| Spadek wydajności podczas mrozów | Przy temperaturach poniżej -10°C klimatyzator ma niższą sprawność i oddaje mniej ciepła. |
| Zależność od energii elektrycznej | Urządzenie działa tylko wtedy, gdy jest zasilanie, a wzrost cen prądu podnosi koszty ogrzewania (Ile prądu zużywa klimatyzacja?). |
| Nierównomierne ogrzewanie | Jednostka wewnętrzna najlepiej ogrzewa pomieszczenie, w którym pracuje, więc w większych obiektach ciepło może rozchodzić się nierówno. |
| Gorszy komfort powietrza | Klimatyzator może wysuszać powietrze i powodować jego ruch, co nie zawsze jest komfortowe dla domowników. |
| Hałas podczas pracy | Wentylatory i jednostka wewnętrzna mogą generować odgłosy zauważalne zwłaszcza nocą lub w strefie wypoczynku. |
Jaki jest koszt ogrzewania domu lub mieszkania klimatyzacją?
Niewielki dom lub mieszkanie można ogrzać klimatyzatorem już za 200 - 300 złotych miesięcznie. Ostateczny koszt zależy od takich czynników, jak:
- wielkość budynku,
- jakość izolacji termicznej,
- temperatura na zewnątrz,
- czas pracy urządzenia,
- ceny prądu,
- sprawność urządzenia (COP/SCOP).
Dla przykładu: nowoczesny dom o powierzchni 100 m² z dobrą izolacją. Roczne zapotrzebowanie cieplne około 5000 kWh przy założeniu, że 1 kWh kosztuje ok. 1zł.
Jeśli pracuje w nim klimatyzator o SCOP = 4, zużycie energii elektrycznej wyniesie około 1250 kWh rocznie. Zakładając 6-miesięczny sezon grzewczy, miesięczny koszt wynosi więc nieco ponad 200 zł.
Sprawdź też, jak na tym tle prezentują się inne źródła ogrzewania. Grzejnik elektryczny czy ogrzewanie podłogowe – w Strefie Porad znajdziesz więcej tego typu informacji.
Jaki klimatyzator wybrać do ogrzania domu?
Klimatyzator do ogrzania domu musi przede wszystkim być wyposażony w funkcję grzewczą (a nie jest to w standarcie każdego klimatyzatora!). Najczęściej są to urządzenia typu split lub multisplit z funkcją pompy ciepła. Takie klimatyzatory mogą zarówno chłodzić latem, jak i ogrzewać zimą.
Decydując się na zakup konkretnego modelu, należy zwrócić uwagę na następujące cechy:
- moc urządzenia – do szacunków można przyjąć wartość około 1 kW mocy na 10 m² powierzchni pomieszczenia w standardowym budownictwie,
- efektywność energetyczna – do ogrzewania najlepiej wybrać urządzenie z SCOP co najmniej 4 i klasą energetyczną A++ lub A+++,
- typ instalacji – w zależności od rozkładu i wielkości pomieszczenia stosuje się urządzenia typu split (jedna jednostka wewnętrzna) i multisplit (kilka jednostek w różnych pokojach). W większych domach może być potrzebnych kilka klimatyzatorów rozmieszczonych w różnych pokojach (Jaki klimatyzator do mieszkania?),
- dodatkowe funkcje – istotne są przede wszystkim funkcje związane z płynną regulacją mocy i trybu pracy, a także skuteczna praca w niskich temperaturach (poniżej −10°C).
Czy ogrzewanie klimatyzacją jest opłacalne?
Tak, ale nie w każdej sytuacji. Klimatyzator w trybie grzania bardzo dobrze sprawdza się do dogrzewania pojedynczych pomieszczeń, bo szybko podnosi temperaturę i może być tani w eksploatacji. W dobrze ocieplonym mieszkaniu lub domu może też pełnić funkcję głównego źródła ciepła, ale zwykle wymaga odpowiedniego doboru mocy i często więcej niż jednej jednostki.
Trzeba też pamiętać, że przy dużych mrozach jego wydajność i moc grzewcza spadają, więc w chłodniejszym klimacie lub słabiej ocieplonym budynku może być potrzebne dodatkowe źródło ciepła. Dlatego klimatyzacja najbardziej opłaca się tam, gdzie budynek ma niskie straty ciepła, a ogrzewanie można prowadzić strefowo.
Najczęściej zadawanie pytania dotyczące ogrzewania domu za pomocą klimatyzatora – FAQ
Czy każdy klimatyzator może grzać?
Nie każdy klimatyzator ma funkcję grzania. Tylko modele wyposażone w pompę ciepła z dodatkową funkcją grzania mogą być wykorzystywane w ten sposób podczas zimy.
Czy klimatyzator jest głośny podczas pracy w trybie ogrzewania?
Nowoczesne klimatyzatory są stosunkowo ciche, jednak mogą przeszkadzać podczas pracy w sypialni. Jednostka wewnętrzna zwykle generuje około 20 - 40 dB, czyli poziom zbliżony do cichej rozmowy.
Czy klimatyzacja ogrzeje dom w zimie?
Tak, klimatyzator wyposażony w taką funkcję może ogrzewać dom zimą, szczególnie gdy temperatura na zewnątrz nie jest bardzo niska. Przy dużych mrozach jego wydajność znacznie spada i czasem potrzebne jest dodatkowe źródło ciepła.
